۱۴۹۱

چارلز سی. مان | Charles C. Mann

چهره‌ی تازه‌ی آمریکا پیش از کلمب

  • ۱۸ دقیقه
  • ۹ موجز
  • ۲۰۰۵
بدون امتیاز

کتاب «۱۴۹۱» (۲۰۰۵) پژوهشی است درباره‌ی نیم‌کره‌ی غربی پیش از سال ۱۴۹۲؛ همان سالی که یک دریانورد ایتالیایی در خدمت امپراتوری اسپانیا برای اولین بار پا به قاره‌ی آمریکا گذاشت. در یک قرن پس از «کشف» دنیای جدید به دست کلمب، بعضی از پیچیده‌ترین فرهنگ‌های بشری تقریباً از میان رفتند. چارلز مان در «۱۴۹۱» می‌کوشد شیوه‌ی زندگی و دستاوردهای شگفت‌انگیز این تمدن‌ها را بازسازی کند.

چرا این کتاب را بخوانم؟

دنیای جدید را آن‌گونه که واقعاً بود بشناسید

اولین اروپایی‌هایی که به قاره‌ی آمریکا رسیدند، اغلب سکونتگاه‌هایشان را روی سکونتگاه‌های بومیان ساختند. گاهی هم ساکنان را به‌زور بیرون می‌راندند. اما در بسیاری از موارد نیازی به این کار نبود، چون سکونتگاه‌ها خالی بودند؛ مردمی که زمانی آن‌جا زندگی می‌کردند، پیش‌تر مرده بودند. بیماری‌های اروپایی حتی سریع‌تر از مهاجران سفر کرده بودند. این بیماری‌ها ویرانی به بار آوردند و حدود ۹۰ درصد جمعیتی را از بین بردند که شاید به ۱۰۰ میلیون نفر می‌رسید. این فروپاشی ناگهانی و فاجعه‌بار جوامع بومی، برداشت اروپایی‌ها را شکل داد. مهاجران کشتزارهای پوشیده از گیاهان خودرو را با طبیعت بکر اشتباه گرفتند و بومیان را مردمانی ابتدایی دیدند که در عصر حجر گیر کرده‌اند؛ نه آن‌طور که واقعاً بودند: بازماندگان تمدن‌هایی فروپاشیده. در موجزهای این کتاب، با بررسی شیوه‌ای که اولین ساکنان قاره‌ی آمریکا دنیای اطرافشان را شکل دادند، روایت تاریخی را اصلاح می‌کنیم. نکته‌ای درباره‌ی زبان: گروه‌های بومی آمریکای شمالی و جنوبی ترجیح می‌دهند با نام خاص قبیله‌ی خودشان خوانده شوند. نویسنده هم همین کار را می‌کند و موجزهای این کتاب هم همین‌طور. نویسنده هنگام اشاره‌ی کلی‌تر به اولین ساکنان قاره‌ی آمریکا، از اصطلاح‌های «سرخ‌پوستان» و «بومیان آمریکا» استفاده می‌کند؛ اصطلاح‌هایی که گروه‌های بومی هر دو را پذیرفته‌اند. این اصطلاح‌ها دسته‌بندی‌هایی فرهنگی و جغرافیایی‌اند، نه نژادی؛ معادل «اروپایی» برای نیم‌کره‌ی غربی‌اند، نه معادل «سفیدپوست» یا «قفقازی». در ادامه می‌فهمید بومیان چطور با آتش چهره‌ی طبیعت را عوض کردند؛ چرا آمازون آن‌قدرها هم که فکر می‌کنید وحشی نیست؛ و کشاورزان مکزیکی چطور رژیم غذایی دنیا را تغییر دادند.

نگاهی به کتاب ↓

کتاب «۱۴۹۱» (۲۰۰۵) نوشته‌ی چارلز سی. مان، نگاهی روشن به تمدن‌های پویا و پیچیده‌ای می‌اندازد که پیش از ورود کریستف کلمب در قاره‌ی آمریکا وجود داشتند. چرا ارزش خواندن دارد؟ چون روایتی جذاب و مستند از تمدن‌های پیشاکلمبی می‌دهد و تصور رایج از قاره‌ای کم‌جمعیت و عقب‌مانده را به چالش می‌کشد. کتاب غنای فرهنگ‌های بومی و نظام‌های پیشرفته‌ی حکمرانی، کشاورزی و شهرسازی‌شان را نشان می‌دهد. همچنین با بررسی اثر گسترده‌ی استعمار اروپا، خواننده را به فکر انتقادی درباره‌ی رویدادهای تاریخی و پیامدهای ماندگارشان وامی‌دارد.

موجزهای این کتاب

  1. ۱پژوهشگران فرهنگ‌های بومی اغلب درخت را دیده‌اند و جنگل را نه۲ دقیقهرایگان
  2. ۲بنی، خانه‌ی جامعه‌ای پیشرفته پیش از کلمب۲ دقیقهبا ورود
  3. ۳بومیان آمریکا محیط خود را شکل می‌دادند۲ دقیقهبا ورود
  4. ۴سرخ‌پوستان آمریکای شمالی با آتش چشم‌انداز را بازساختند۲ دقیقهبا ورود
  5. ۵مرگ انبوه بومیان پس از ۱۵۰۰ اقلیم جهان را تغییر داد۲ دقیقهبا ورود
  6. ۶کشاورزی مدرن جنگل آمازون را نابود می‌کند۲ دقیقهبا ورود
  7. ۷در آمازون کشت سخت است، اما باغ میوه پربار۲ دقیقهبا ورود
  8. ۸بومیان آمازون هزاران سال پیش کشاورزی پایدار را یافتند۲ دقیقهبا ورود
  9. ۹کشاورزان آمریکای مرکزی خوراک جهان را دگرگون کردند۲ دقیقهبا ورود

درباره‌ی نویسنده

چارلز سی. مان

چارلز مان روزنامه‌نگار و نویسنده‌ای است که به‌طور ویژه به جوامع بومیان آمریکا و موضوعات علمی علاقه دارد. او از نویسندگان همیشگی آتلانتیک، ساینس، وایرد، نیویورک تایمز و نشنال جئوگرافیک است. آثار او جوایزی از انجمن وکلای آمریکا، مؤسسه فیزیک آمریکا و بنیاد آلفرد پی. اسلون دریافت کرده‌اند.

کتاب‌های مشابه

کتاب‌های دیگر تاریخ

مشاهده‌ی همه ←
جلد کتاب ۲۱ درس برای قرن بیست‌ویکم

۲۱ درس برای قرن بیست‌ویکم

یووال نوح هراری

خودتان را برای قرن بیست‌ویکم آماده کنید

۱۳ دقیقه۶ موجز

پرسش‌های متداول درباره‌ی «۱۴۹۱»

پیام اصلی کتاب «۱۴۹۱» چیست؟

تمدن‌های بومی آمریکا پیچیده و پیشرفته بودند؛ واقعیتی که باورهای رایج درباره‌ی تاریخ پیش از کلمب را به چالش می‌کشد.