موجز ۱ از ۵ · ۳ دقیقه
آموزش دوبارهی مغزهای انعطافپذیرمان
آیا تا به حال از خود پرسیدهاید که میشود به مغزی پیر مهارتهای تازه یاد داد؟ خب، معلوم شده است که مغز ما توانایی شگفتانگیزی برای سازماندهی دوبارهی خود از طریق ایجاد اتصالات عصبی تازه دارد. درست است؛ مغز ما، فارغ از سن یا شرایطمان، توانایی تغییر دارد. برای روشن شدن این مفهوم، تصور کنید رانندهی تاکسی در لندن هستید.
برای قبولی در آزمون طاقتفرسای «دانش»، باید نقشهی پیچیدهی خیابانهای شهر، شامل بیش از ۲۵٬۰۰۰ خیابان و ۲۰٬۰۰۰ مکان شاخص، را حفظ کنید. دلهرهآور به نظر میرسد، نه؟ خب، بخش شگفتانگیز ماجرا اینجاست: با مطالعه و تمرین، مغزتان شروع به ایجاد اتصالات و مسیرهای عصبی تازه میکند که به خاطر سپردن اطلاعات را آسانتر میکنند. در واقع، پژوهشها نشان دادهاند که هیپوکامپ، بخش مسئول حافظهی فضایی در مغز، در رانندگان تاکسی لندن به طور قابلتوجهی بزرگتر از جمعیت عمومی است. پس این برای شما چه معنایی دارد؟ یعنی میتوانید همین اصول انعطافپذیری عصبی را برای تغییر عادتها و رفتارهای خودتان به کار بگیرید.
چه بخواهید سالمتر غذا بخورید، بیشتر ورزش کنید یا میزان استرس را کاهش دهید، میتوانید با تقسیم هدفهایتان به گامهای کوچک و دستیافتنی شروع کنید. برای مثال، اگر میخواهید سالمتر غذا خوردن را شروع کنید، میتوانید ابتدا میوه و سبزیجات بیشتری به رژیم غذاییتان اضافه کنید یا آب را جایگزین نوشابه کنید. این تغییرهای کوچک ممکن است ناچیز به نظر برسند؛ اما با سازگار شدن مغزتان و شکلگیری عادتهای تازه، این تغییرها میتوانند بهمرور به تغییرهای بزرگتری منجر شوند. همچنین مهم است که در سراسر فرایند بازآرایی اتصالات مغزتان، شفقت به خود را تمرین کنید. البته وقتی به هدفهایتان نمیرسید، سخت گرفتن به خودتان آسان است؛ اما این کار فقط چرخهای منفی ایجاد میکند که شکستن آن دشوار است. در عوض، باید شفقت به خود را تمرین کنید و هنگام گذر از فرازونشیبهای ایجاد عادتهای تازه، با خودتان ملایم باشید.
برای لحظهای تصور کنید دانشجو هستید. برای همگام ماندن با درسهایتان مشکل دارید؛ و در انجام یک مقاله عقب افتادهاید. طبیعی است که در این وضعیت احساس درماندگی و اضطراب کنید. در این موقعیت، دو انتخاب دارید. میتوانید بابت عقب افتادن خودتان را سرزنش کنید و استرس و فشار بیشتری به این وضعیت اضافه کنید؛ یا میتوانید شفقت به خود را تمرین کنید و به خودتان فرصت و درکی را بدهید که برای جبران عقبماندگی نیاز دارید. برای این کار، میتوانید چند نفس عمیق بکشید و به خودتان یادآوری کنید که گاهی به مشکل خوردن طبیعی است.
میتوانید به خودتان اجازه دهید کمی استراحت کنید و با دیدگاهی تازه به مقاله برگردید. همچنین میتوانید موفقیتها و دستاوردهای گذشته را به خودتان یادآوری کنید تا اعتمادبهنفس و انگیزهتان را افزایش دهید. با تمرین شفقت به خود به این شیوه، نهتنها میزان استرس خود را کاهش میدهید و حالتان را بهتر میکنید، بلکه در مغزتان اتصالات عصبی تازهای هم ایجاد میکنید که از گفتوگوی مثبت با خود و خودمراقبتی پشتیبانی میکنند.