خشمی زودهنگام که سران ارتش را از ترامپ رویگردان کرد

در یک روز داغ ژوئیه‌ی ۲۰۱۷، دونالد ترامپ در جلسه‌ای در پنتاگون شرکت کرد. جلسه در اتاق ۲E924، معروف به «تانک»، برگزار شد؛ اتاقی امن و بی‌پنجره با یک میز بزرگ در وسط. این همان جایی است که فرماندهان ارشد ارتش آمریکا، یعنی ستاد مشترک نیروهای مسلح، برای گفت‌وگو درباره‌ی مسائل محرمانه و امنیت ملی دور هم جمع می‌شوند. اما آن روز دستور کارشان چیز دیگری بود: آشناکردن رئیس‌جمهور تازه‌وارد با اولویت‌های راهبردی آمریکا. اما قرار بود حسابی شوکه شوند.

خشم و جنجالی زودهنگام در دوران ریاست‌جمهوری ترامپ، فرماندهان بلندپایه‌ی ارتش را از او دور کرد. ترامپ وقتی روی صندلی‌اش در تانک نشست، پنج ماه بود که در قدرت بود. در این مدت مقام‌ها فهمیده بودند حوصله‌اش زود سر می‌رود. رکس تیلرسون، وزیر خارجه، و جیم ماتیس، وزیر دفاع، وقتی وارد اتاق می‌شدند می‌دانستند توضیح سیاست خارجی به ترامپ کار آسانی نیست. برای این‌که حواس رئیس‌جمهور پرت نشود، ارائه‌ای کوتاه و پر از نمودار و نقشه و جدول آماده کرده بودند.

در چهل‌وپنج دقیقه‌ی بعد، تیلرسون و ماتیس کوشیدند ترامپ را قانع کنند که امنیت آمریکا به شبکه‌ای پیچیده از تعهدهای برون‌مرزی، اتحادهایی مثل ناتو و تجارت آزاد با شرکای اقتصادی وابسته است. ترامپ راضی نبود. نه‌تنها از این‌که با چنین لحنی برایش درس می‌دادند ناراحت شد، بلکه از زبان بین‌الملل‌گرایانه‌ی آن دو هم خوشش نیامد. شروع کرد به گفتن این‌که ناتو «بی‌فایده» است و به‌اصطلاح متحدها فقط دارند از جیب آمریکا زندگی می‌کنند. گفت: «به ما بدهکارند» و با بالارفتن فشار خونش افزود: «و شما هم پولش را ازشان نمی‌گیرید.» بعد نوبت نیروهای مستقر در خاورمیانه رسید. رئیس‌جمهور با صدای بلند گفت: «۷ تریلیون خرج کردیم. پس نفت لعنتی کجاست؟» ماتیس اعتراض کرد که هدف این اتحادها و پایگاه‌ها سودآوری نیست، حفظ امنیت آمریکاست. ترامپ گوش نمی‌داد. حالا با لحنی طلبکار پرسید چرا آمریکا جنگ افغانستان را نبرده. خودش جواب داد: چون آن جنگ یک «جنگ بازنده» بود.

در این لحظه از خشم می‌لرزید. حرف بعدی‌اش همه را در اتاق میخکوب کرد. فریاد زد: «من با شماها به جنگ نمی‌روم» و اضافه کرد اعضای ستاد مشترک «یک مشت کودن و بچه» هستند. توهینی سنگین بود و تانک در سکوتی شوک‌زده فرو رفت. بعدتر، وقتی جلسه تمام شد و ترامپ رفته بود، تیلرسون همان چیزی را گفت که بقیه هم در ذهن داشتند. وزیر خارجه با خشم غرید: «این یارو یه احمقِ لعنتی‌ه»، و منظورش فرمانده کل قوا بود.